• Home
• Contact
• Links

Nederlands
Français



Présentation

« Les Tisserands »
Le groupe de musique traditionnelle Amorroma, l'ensemble de musique ancienne Zefiro Torna et le saxophoniste soprano Philippe Laloy (actif chez Traces, formation de jazz et de musique du monde), se rencontrent dans un programme imprégné par l'esprit du Catharisme.

---

Amorroma (Folk)
Jowan Merckx : flûtes, cornemuse, compositions
Rheidun Schlesinger : harpe celtique
Bert Van Reeth : bouzouki

Pour les Cathares, au Moyen Age," Amor" (amour) et" Roma" (force, pouvoir) étaient en opposition. En associant ces deux mots pour former le palindrome "Amorroma ", les musiciens créent un espace de tension où ils vont situer leur musique. Ils puisent leur inspiration dans les traditions françaises, suédoises, bretonnes, balkaniques, galiciennes, irlandaises ou autres... Les arrangements se nourrissent donc d'influences très variées, jalonnant leurs parcours respectifs.

---

Zefiro Torna (musique ancienne)
Els Van Laethem : chant, compositions
Liam Fennelly : vielle, viole de gambe
Jurgen De bruyn : luths

Créé en 1996, Zefiro Torna fait revivre tout un héritage culturel de façon unique, avec un grand respect pour le passé. L'authenticité est combinée à la créativité. L'ensemble opte pour des instruments d'époque et une approche musicologique, tout en y ajoutant d'autres éléments : littérature, théâtre, musique contemporaine et ethnique. Tantôt thématiques, tantôt très conceptuelles ou expérimentales, leurs productions témoignent toujours d'une inspiration intense.

---

Traces (Jazz)
Philippe Laloy : saxophone soprano
Vincent Noiret : contrebasse

Depuis 2001, Traces s'aventure aux confins des musiques traditionnelles et du jazz, empruntant à ces musiques ce qu'elles contiennent d'essentiel : l'harmonie. Le répertoire du groupe se balade donc entre compositions originales et airs traditionnels européens revisités, le tout dans un esprit de liberté d'interprétation et d'improvisation propre au jazz. Teintée aussi de couleurs orientales, la musique de Traces nous fait voyager par le biais de mélodies fortes et de rythmes envoûtants.

---

Aux 12ème et 13ème siècles, l'Occident est en pleine crise spirituelle ; famines et épidémies sont le lot quotidien. Les Cathares forment alors un mouvement spirituel important, rebelle à tout dogme, et qui poursuit des valeurs humaines élevées comme la sobriété et la noblesse de coeur.
Le mouvement se manifeste partout en Europe. En Flandres, les Cathares sont parfois appelés les 'phiphles' ou joueurs de flûte, en France, 'bonhommes' ou 'tisserands', parce que ce milieu est fort imprégné des idées cathares. On les rencontre également sous le nom d'Albigeois', d'après la ville d'Albi, centre cathare important. Dans le puissant Empire Bulgare, les 'Bogomiles' étaient à un certain moment plus présents que l'Eglise Catholique.
Végétariens, célibataires, ils pratiquaient le jeûne et la violence était bannie. Ils étaient obligés, à tout moment, de dire la vérité, une attitude qui, à cette époque de persécution, leur coûtait souvent cher. Beaucoup d'entre eux avaient une deuxième fonction de guérisseur ambulant.
Considérant l'Eglise comme une réalité spirituelle et non comme un entassement de pierres, ils n'avaient pas de lieux de culte. Selon leur croyance, ils considéraient toutes les choses éternelles comme créées par Dieu, tandis que les choses matérielles l'étaient par le Diable. Ce manichéisme opposant le Dieu éternellement bon au Prince des Ténèbres pareillement puissant, créateur et maître du monde, est un thème récurrent dans toutes les Eglises Cathares.
L'Etat et l'Eglise ont essayé ensemble de mettre fin à ces thèses et ces pratiques. L'Inquisition a d'ailleurs exécuté des centaines de milliers d'hérétiques sur le bûcher. Les Cathares ont été définitivement battus à Montségur, une ville pyrénéenne dans le sud de la France..

Présentatie

« Les Tisserands »
De traditionele muziekgroep Amorroma, het historische muziekensemble Zefiro Torna en jazzsaxofonist en fluitist Philippe Laloy (Traces, Tricycle) ontmoeten elkaar in een programma doordrongen van de geest van het katharisme.

---

Amorroma (folk)
Jowan Merckx : fluiten, doedelzak en composities
Rheidun Schlesinger : keltische harp
Bert Van Reeth : bouzouki

Voor de middeleeuwse Katharen waren Amor (liefde) en Roma (macht) tegengestelden. Door deze twee woorden in hun groepsnaam samen te voegen tot het palindroom "Amorroma" willen de muzikanten een spanningsveld creëren waarbinnen ze hun muziek situeren. Hun muziek die geworteld is in Franse, Balkan-, Zweedse, Bretoense, Galicische, Ierse en andere tradities.

---

Zefiro Torna (oude muziek)
Els Van Laethem : zang, composities
Liam Fennelly : vedel, viola da gamba
Jurgen De bruyn : luit

Het Vlaamse vocaal-instrumentaal ensemble Zefiro Torna werd opgericht in 1996. Zefito Torna bestaat uit musici die hun sporen verdienden bij gezelschappen als het Huelgas Ensemble, het Collegium Vocale, de Capilla Flamenca en Het Muziek Lod. Zefiro Torna brengt het culturele erfgoed op unieke wijze terug tot leven vertrekkende vanuit een diep respect voor het verleden. Authenticiteit wordt gecombineerd met creativiteit. In hun programma's verwerken ze literatuur, theater, hedendaagse of etnische muziek. Deze zijn nu eens thematisch dan weer sterk conceptueel of experimenteel en getuigen steeds van een intense bezieling.

---

Traces (jazz)
Philippe Laloy : sopraansax
Vincent Noiret : contrabas

Al sinds 2001 experimenteert Traces met composities die zich situeren in het grensgebied tussen traditionele muziek en jazz, de essentie van deze muziekstijlen behoudend, namelijk harmonie. Het repertoire van de groep balanceert tussen eigen composities en nieuw geschreven arrangementen voor Europese traditionals, waarbij vrije interpretatie en improvisatie een belangrijke rol spelen. De oriëntaalse invloeden in de muziek van Traces laten ons binnen in een muzikaal universum met sterke melodieën en meeslepende ritmes.

---

De katharen vormden in de 12de en 13e eeuw een belangrijke spirituele beweging die wars van alle dogma's hoge menselijke waarden als soberheid, en noblesse de coeur nastreefden. In Vlaanderen werden ze ook wel 'phiphles' (fluitspelers ?) genoemd en in Frankrijk 'parfaits', 'bonhommes' of 'tisserands' (wevers). Ze werden door de Inquisitie vervolgd en finaal ten val gebracht in de Zuid-Franse Pyreneeënstad Montségur. Het katharisme floreerde in Occitanië, de streek waar op datzelfde moment het troubadoursrepertoire tot ontwikkeling kwam. Verschillende poëtische teksten van figuren als Marcabrun, Bernard de Ventadour en Raymond de Miraval leunen aan bij de ideeën en handelingen van de katharen en getuigen van een grote vrijheidszin. Naast de middeleeuwse teksten en melodieën vormen ook de melodieën van Jowan Merckx - contrafacten die herinneringen oproepen aan vroeger tijden en aan diverse Europese en Oosterse culturen- een inspiratiebron voor het programma. De arrangementen van deze melodieën vallen op door hun gevarieerde textuur en kleurenrijkdom. De dualiteit in de kathaarse doctrine gebaseerd op de tegenstelling tussen goed en kwaad, uit zich in een veelheid aan contrasten. Complexe polyfonie staat tegenover de eenvoud van een eenstemmige melodie, exalterende dansmuziek tegenover verhalende ballades, de sterke, donkere en snijdende klanken van de doedelzak, contrabas, viola da gamba en bouzouki tegenover de zachte instrumenten als luit, harp, vedel en fluiten. De improvisaties op sopraansax, de vrouwelijke stem en de poëzie van de Troubadours voeren een meeslepende dialoog.

Presentation

The traditional music group Amorroma, the historical music ensemble Zefiro Torna and jazz saxophone player and flute player Philippe Laloy (Traces, Tricycle) meet in a programme imbued by the spirit of Catharism.

---

Amorroma (folk)
Jowan Merckx : flute, bagpipes, gaita, compositions
Rheidun Schlesinger : celtic harps
Bert Van Reeth : bouzouki

For the mediaeval "Cathares" AMOR (love) was a positive word and ROMA (Rome) as a symbol for power and oppression a negative one. Putting these words into one these musicians want to create a tension between good and bad, happy and sad, longing and content, progressive and conservative, peaceful and vehement,... It's in all these interactions that they situate their music.

---

Zefiro Torna (old music)
Els Van Laethem : vocals, compositions
Liam Fennelly : fiddle, viola da gamba Jurgen De bruyn : lutes

The Flemish vocal-instrumental ensemble Zefiro Torna was founded in 1996. Zefiro Torna consists of musicians who have won their spurs in ensembles such as the Huelgas ensemble, Collegium Vocale, Capilla Flamenca en Het Muziek Lod. Zefiro Torna brings the cultural heritage to life in a unique fashion, departing from a deep respect for the past. Authenticity is combined with creativity. They incorporate literature, theatre and contemporary or ethnic music in their productions. These are at times thematic, at other times strongly conceptual or experimental, always showing a strong sense of inspiration.

---

Traces (jazz)
Philippe Laloy : soprano saxophone
Vincent Noiret : bass

Since 2001 Traces is experimenting with fusioning jazz, classical and world music. The repertoire of the group balances between own compositions and new arrangements of European traditionals. Free interpretation and improvisation, essential elements of jazz, play an important role. Oriental influences lead us into a musical universe with strong melodies and enchanting rhythms.

---

In the 12th and 13th centuries, the Cathars formed an important spiritual movement. Averse to all dogmas, they aimed at elevated human values such as austerity, immaterialism and noblesse de coeur. In Flanders, they were sometimes called phiphles (flute players?) in France parfaits, bonhommes or tisserands (weavers). They were persecuted by the Inquisition for heresy, and finally brought down in Montségur, a town in the French Pyrenees. Occitania was the region where the Cathar phenomenon flourished, and where at the same time the troubadour repertoire developed. Several poetic texts by individuals such as Marcabrun, Bernard de Ventadour and Raymond de Miraval lean towards the ideas and the actions of the Cathars, and give expression to a strong sense of liberty. The medieval texts and melodies serve as a source of inspiration for this programme, just like the melodies composed by Jowan Merckx - contrafacts that evoke reminiscences of earlier times and various European and Eastern cultures. The ensemble's arrangements of these melodies stand out for their variety of textures and their colourfulness. The duality of the Cathar doctrine, based on the contrast between good and evil, Yin and Yang, manifests itself in a multitude of contrasts. Complex polyphony is opposed to the simplicity of a unison melody; elating dance music to epic ballads; the strong, dark and piercing tones of the bagpipes, the bass, the viola da gamba and the bouzouki to soft instruments like the lute, the harp, the viol and flutes. The soprano sax improvisations, the female voice and the poetry of the troubadours enter into a compelling dialogue.

Geert Verbeke

Homerecords lijkt wel een schatkamer. Doedelzak, sopraansax, contrabas, viola da gamba, bouzouki en een familieblik heerlijke stemmen zorgen samen voor een heerlijk en kleurig mengsel.

Een groei-cd die bij elke nieuwe beluistering voor nog meer glans zorgt. Etiketten kleven hoeft hier niet, dit is gewoon steengoede muziek die verwijst naar langoereuze avonden in Montségur met verhalen over Katharen, polyfonie, opzwepende volksdansen en verstillende poëzie. De komende dagen zullen zonnig zijn.

De Cd-speler staat vanaf nu op 'repeat them all'!

Geneviève Massart

Les Tisserands... je les attendais avec impatience... les deux morceaux sur votre compilation homerecords vol.1 avaient déjà aiguisé ma curiosité musicale au point de rechercher partout sur le Net qui se cachaient bien derrière cette musique envoûtante... et voilà, il s'agissait donc d'un savant (mé-)tissage de tous ces musiciens aimés et de grande qualité. une trame précieuse où s'ourdissent les plus belles sonorités musicales ... je me réjouis de découvrir la soyeuse étoffe de ce premier CD.

Une musique pure, d'une beauté inébranlable. Un drapé de lin blanc à trame fine, sans fioriture. Une musique qui ouvre un espace en plein coeur d'où jaillit une lumière éclatante...

Laurent Cheppe - RTBF VIVACITE, sept 06

Autre nouveauté, chez homerecords.be, celui du cd « Les Tisserands », le groupe de musique traditionnelle Amorroma, l'ensemble de musique ancienne Zefiro Torna et le saxophoniste soprano Philippe Laloy (que nous connaissons bien).

Un régal !

De Standaard - 23.09.2006

Les Tisserands is een project rond de 12de- en 13de-eeuwse katharen en hun spirituele waarden. In Frankrijk noemde men hen de 'tisserands' omdat het weversmilieu in die tijd zeer doordrongen was van hun ideeën. Het katharisme floreerde vooral in Occitanië, op het moment dat daar het troubadoursrepertoire zijn bloeiperiode bereikte. Dit album koestert de sfeer van die tijd.

Al De Boeck, De Standaard, 23.09.2006, ****

'Les Tisserands' is een project rond het begrip 'katharen'. De verscherpte ensembles 'Amorroma', 'Traces' en 'Zefiro Torna' zijn hierbij de verantwoordelijken voor een moeilijk te verbeteren concept van muzikale overstijging.

Basisverhaal is dat van de katharen in de 12e en 13e eeuw, vooral van hun hoge spirituele en menselijke waarden. In Frankrijk noemden men ze 'tisserands' omdat het weversmilieu er in die tijd zeer doordrongen was van kathaarse ideeën. Hun filosofie floreerde vooral in Occitanië op een moment dat daar het troubadourrepertoire zijn volledigheid bereikte. Dit album koestert de sfeer van die tijd.

Jowan Merckx (fluiten, doedelzak, Amorroma) en Els Van Laethem (zang, Zefiro) zorgen voor de composties, de troubadourteksten zijn van Peirol, Bernard de Ventadorn, en Giraut Riquier en dan spreken we over een periode 1145-1300.

Het album opent met een ingetogen pavane op sopraansax (Philippe Laloy, Traces), bas en viola da gamba sluiten aan, het ensemble vervolledigt zich en laat tegelijk de doedelzak even los. Traditioneel, klassiek en jazz tonen zich meteen in een ongemeen geslaagde driehoeksverhouding. Els Van Laethem doet haar Huelgasroots weer alle eer aan maar gaat even gezwind mee in de improvisaties. Er zijn Bulgaarse toonaarden, er zijn Ierse en Schotse invloeden en er zijn bourrées, er is Barok en Mexicaanse zarabanda. Er is vanalles, het wemelt van de hoogstandjes, maar evengoed is er eenvoud.

Dit is puur luistergenot, is het resultaat van acht niet te onderschatten creatieve musici.

(Wanneer de katharen zich uiteindelijk moesten overgeven, deden ze dat zonder zich te bekeren en stapten zingend het vuur in ...)

Gerald Van Waes - psychedelicfolk.homestead.com
Les Tisserands ****

History often is first (re)-written by those who wond the victories, but luckily a normal human evolution can't let a monotheist idea oppress by force and sword for too long, because the one-eyed king swallowed too many people into the sea that the overload leads to more and more recognitions of differences. Truth logically must win terrain in writing more and more facts down. At the same time also new directions once again flow in various new directions with it, finding new ways to think, at the same time that the majority still suffers from the original one-eyed principles that limit at least some expressions. Born in an excess of moral principles limitations, the most uninformed who suffered most from restrictions, not being able to understand and follow the outer chaotic forms of freedom, come up a second time for their turn of an mass influence... until circumstances can limit limitations of richness in expressions once more...

We should not forget what a unique place the South of France had in the medieval times. It was the heart centre of Europe where troubadours gathered and where philosophy and creativity was true, honest and heartfelt, and with an inner richness. It was the times that several different group consciousnesses developed together and separately but with significance to the individual, and where "freedom" had a deep consciousness, and a cultural development. These groups were Rosicrucians, certain Templar Knights, the hermetic and Gnostic societies, and other groups gathering ideas. One of the centres that developed their own thoughts, as a mini-society were the Cathars, another important spiritual movement that was developed especially during the 12th and 13th century. "They aimed at elevated human values such as austerity, immaterialism and noblesse de coeur. In Flanders, they were sometimes called 'phiphles' (flute players?) in France 'parfaits'(perfect men), 'bonhommes' (good people, that enjoyed life) or the 'tisserands' (weavers)", the record label states. The Cathars were called 'weavers' (Tisserands) because many weavers were related with their thoughts or had a similar freedom within their profession. Flanders was the most important centre for weaving in Europe, so taking weavers as a titles for a Belgian cd is also more than comprehensible and appropriate.

The Roman Catholic Church in those days weren't so popular, even with all their attempts of building huge cathedrals on special and taken over ancient energetic places. In a last attempt to force people to choose their side, they formed the inquisition, which became one of the darkest forms with also one of the worst kind of results, which are still an influence of reflecting the world ofo instability, until today. Where in Spain Jews, Moors and other people had a splendid dialogue for almost a millennium, since the inquisition, most people withdraw from the scene, while Jews, and Islamic society followed from then on their own separated way, never to return back in its core to the old days of free communication and well established cooperation. The sword of aggression was so deeply cut into the heart of Europe, you can see it in many images of people made the next few hundred years after the inquisition, how much this heart was broken, because when they came, each heartfelt person could be regarded as a "ketter", a Cathar, as being against the principles of the oh so holy church of Rome. It is is still told how all remaining Cathars were burned alive, while they sang in force together on the stake. Unless all what happened, in the South of France you can still sense something of the original open heart centre, in the people who are living there, even when the great days of inspiration, which were spreading over Europe since then, are completely over.

It is a great idea of these three Belgian groups to join forces to express something of this area, because Amorroma plays folk, Traces playes a kind of folkjazzfusion and is experienced in giving it a chamber-like fusion, and Zefiro Torna is a professional group very experienced in Medieval music on a top level. It is especially when these groups mingle their energies and inspirations, that something special takes place, as something that might reveal something of the influence that such movement in France could have had towards for instance Belgium. The compositions -often by Jowan Merckx- succeeds well to hold the middle between a chamber like inspiration with a Baroque flavour, medieval troubadour music, with folk, and jazzfusion passages ; they are at their best and most original when combined well. Also an interpretation from my favourite folk troubadour, Bernard De Ventadorn, is added, interpreted into a newer, later folk form with medieval leanings, and some sad Flemish bagpipe. Bernard de Ventadorn is a very good example for the thoughts expressed in this album, because he was a simple man who made it to court music because of his talent. He travelled to Northern Africa to study the lute. His compositions are much more heart driven and grounded with a certain life experience energy compared to the more courtly or secular inspirations by other known artists from that time. Another troubadour who's also listed with a song, Giraut Riquier had a similar live story of bad luck with court love, because of circumstances. Bernard de Ventadorn for instance, on his turn fell in love twice with women before they were politically chosen and promised for kings. Not much of the Moorish influence is noticeable in the album. But the last longer composition adapting some improvisation, reveals in a more North European way a composition with some inner fire.

A great album.

Canard folk 263, oct 2006, Marc Baudouin

Trois groupes se sont unis pour ce cd.
Amorroma : Jowan Merckx (flûtes, cornemuse), Rheidun Schesinger (harpe celtique), Bert Van Reeth (bouzouki).
Zefiro Torna, spécialisé en musique ancienne : Els Van Laethem (chant), Liam Fennelly (vielle, viole de gambe), Jurgen Debruyn (luths). Traces, en jazz : Philippe Laloy (sax soprano), Vincent Noiret (contrebasse).

C'est une belle rencontre sur un thème éclectique, celui du catharisme (12ème et 13ème siècles). Les 14 morceaux sont donc des compositions où l'ambiance ancienne (pour autant qu'on puisse en juger !) prédomine, même si le sax jazze à l'occasion. De beaux moments sobres à la flûte ou à la harpe, un grand respect mutuel des instruments, une sonorité chaude servant de belles mélodies.

Un exemple de plus d'une ouverture très réussie.

Gil Medovoy, KDVS, Radio out of California

I was very impressed with the album by the group Amorroma as well. The musical foundation is clearly within Medieval music but there are traditional/folk elements that are very evident throughout the album. This is the one aspect that drew my attention and I think makes them very unique. I will include their music in my show in the near future.

Eleentje - FolkRoddels.be - 10/10/2006

Les Tisserands... debuut van een schitterende groep! Amorroma, Traces en Zefiro Torna, hebben met het debuut van Les Tisserands meteen een schot in de roos!

'De traditionele muziekgroep Amorroma, het oude muziekensemble Zefiro Torna en de sopraansaxofonist Philippe Laloy, actief in wereldmuziekformaties zoals Traces ontmoeten elkaar in een programma doordrongen van de geest van het Katharisme.'

'De Katharen voeren ons terug naar de 12de-13de eeuw. In die tijd was het een belangrijke spirituele beweging dat zich wist te manifesteren over geheel Europa. Wars van alle dogma's streefden ze hoge menselijke waarden, als soberheid en noblesse de coeur, na. In Vlaanderen werden ze 'phiphles' of fluitspelers genoemd, in Frankrijk 'bonhommes' of 'tisserands'. En dit omdat het weversmilieu doordrongen was van het katharisme. Uiteindelijk werden ze door de inquisitie vervolgd en finaal ten val gebracht in de Zuid-Franse Pyreneeënstad Montségur. Het katharisme floreerde sterk in Occitanië, de streek waar op hetzelfde ogenblik het troubadourrepertoire tot bloei kwam. Verscheidene poëtische teksten van Macrabrun, Bernard de Ventadour en Raymond de Miraval leunen aan bij de ideeën en handelingen van de katharen en getuigen van een grote vrijheidszin. Naast enkele van hun middeleeuwse teksten en melodieën, vormen ook de melodieën van Jowan Merckx een inspiratiebron voor het programma. Ze herinneren aan vroegere muziekstijlen uit de barok en renaissance en aan diverse traditionele muziekvormen.' (bron: cd-boekje 'Les Tisserands')

Het eerste nummer op de cd, 'La cara originala' doet me heel sterk denken aan de sfeer waarin veel nummers van Willem Vermandere gebed zitten. Het sterk melancholische, gevoelig, trage, voorzichtige, perfecte neerzetten van een verhaal. Dat gevoel echter verdwijnt na het eerste nummer. Het verfijnde, voorzicht en perfect willen neerzetten van een verhaal blijft, maar de sfeer verandert van het hedendaagse naar het middeleeuwse. Vreemd, want ook dat eerste nummer leunt aan bij dat middeleeuwse, alleen dat gevoel heb ik minder bij dit dan bij de daaropvolgende. Vanaf het 2de nummer waan ik me aan het hof van de koning waar jonkvrouwen en jonkheren uitgenodigd worden aan de rijkelijk gevulde tafel van de heer terwijl troubadours een 'airke' spelen. Elk nummer bevat zowel qua melodie als qua interpretatie van het nummer een ontzettend rijke fantasie. Elk instrument vertelt op zijn manier een deel van het verhaal. Nu eens een fluit, dan de harp, bouzouki, contrabas, doedelzak, saxofoon, vedel, viola da gamba,... Soms treden ze elkaar bij en vervoeren ze je naar oorden waar je de alledaagsheid van het leven even kan ontvluchten. Gedaan met wagens, stinkende fabrieken, individualisme,... Les Tisserands vervoert je naar de wondere wereld der duistere middeleeuwen alwaar naast de vele oorlogen, honger, armoede, de pest er ook mooie dingen zoals een rijke muziekcultuur gecreëerd werd. Vele nummers verhalen de hoofse liefde en intense gevoelens. Denk ik maar aan 'Si be'm sui luènh', 'Pur amor', 'Tant ai mon còr ' en 'N'om sai d'amor'.

De stem van zangeres Els Van Laethem doet me soms erg denken aan de stem van Elly Aerden zangeres bij Bodixel. Dit komt voor bij ' Si be'm sui luènh', 'Tant ai mon còr', , 'En jòi que'm demòra', ' Entre dos volers/scoone figure' en 'No'm sai d'amor' Persoonlijk houd ik helemaal niet van klassiek geschoolde stemmen. Daardoor vind ik deze nummers minder mooi dan de instrumentale. Dit wil echter niet zeggen dat ik geen bewondering heb voor het kunnen van de zangeres en voor het nummer op zich. Ik wil ook niet de pretentie bezitten dat klassieke geschoolde stemmen helemaal niet mooi zijn. Alleen, ik ben er geen fan van. Ondanks deze minder positieve uitlating moet ik eerlijkheidshalve bekennen dat Els een prachtig staaltje zangtalent bezit. De manier waarop ze de woorden en haar zang interpreteert is er eentje om jaloers op te zijn. ze weet perfect elk woord op de muziek te plaatsen waar nodig. Ze laat de woorden moeiteloos op de muziek bewegen. Haar, volgens mij, goeie steuntechniek (via buikademhaling) zorgt er meteen ook voor dat haar hoge klanken niet scherp en schel klinken. Ook daar weet ze de warmte in haar stem te bewaren.

Op deze plaat staan tal van mooie nummers. Elk nummer weet me op één of andere manier te bekoren. Eén nummer echter, heeft vanaf seconde één mijn hart gestolen. 'Pur Amor' is het mooiste, eenvoudigste, meest pure, betoverende, vervoerende, ontroerende, glimlachende,... nummer op de cd. 'De ware liefde die onbaatzuchtig is, vormt een typisch kathaars en ook troubadoursthema. De katharen leefden met en onder de mensen in dorpen en steden en hielpen hen bij hun dagelijkse taken en ook bij ziekte en persoonlijke problemen.' Het nummer begint heel sereen met ontzetten mooie, rustige harpmuziek. Nadien vervoegt door viola de gamba en fluit blijft het nummer haar sereniteit, fragiliteit en schoonheid behouden. Zelden zulk puur nummer gehoord waarvan ik alleen maar kan denken: dit zou een fantastisch openingsnummer op een trouw zijn.

'Les Tisserands' is een betoverende plaat die ik elkeen die houdt van verfijnde folkmuziek in een middeleeuwse sfeer en elkeen die daar niet of minder van houdt warm kan aanbevelen. Het is een luisterschijf om U tegen te zeggen. Wanneer je eventjes wil ontsnappen aan de alledaagsheid van onze maatschappij is dit een uitgelezen kans...

Jean-Luc Matte, Infos mumuses

Amorroma / Traces / Zefiro Torna "Les Tisserands"

Je vous ai dit récemment tout le bien que je pensais du récent album d'Amorroma "Balance". Le présent CD nous permet de les retrouver ou pour beaucoup de Français, de les découvrir puisque contrairement à " Balance ", celui-ci est distribué en France (1). Ils se sont fondus pour l'occasion avec les membres de deux autres formations : Traces (sans Karim Baggili) et Zefiro Torna pour former un ensemble de huit artistes.

Il vous faudra recourir à la lecture du livret pour comprendre comment le titre de l'album fait référence au Catharisme qui ne fut pas l'apanage que de l'Occitanie (où il connu sa fin) mais exista également, entre autres, en Flandres. Si ce mouvement religieux constitue d'ailleurs le thème du CD, celui-ci n'est pas à proprement parler un CD de musique ancienne : la plupart des morceaux sont des compositions de Jowan Merckx ou de la soprano Els Van Laethem.

Instrumentaux ou mise en musique de textes de Bernard de Ventadorn de R. de Miraval ou de Peyrol, les différentes plages, mêlent, à des degrés divers, l'esprit de la musique ancienne (du médiéval, renaissance...), des musiques traditionnelles (rythme de scottisch sur une plage, utilisation de la musette du centre, du bouzouki...), voire de sonorité plus actuelles (sax soprano), le tout sans le moindre heurt, en toute fluidité, certainement grâce à la parfaite maîtrise instrumentale et vocale des huit interprètes et à une bonne connaissance des mondes musicaux qu'ils tissent et métissent ainsi.

(1) souhaitons que " Balance " le soit rapidement, notamment pour que les danseurs puissent profiter du DVD inclus...

>>>Chroniques Infos Mumuses

Georges Tonla Briquet - MazzMusikaS 58

Bij de katharen werden waarden als soberheid en 'noblesse de coeur' hoog aangeschreven. Een complete tegenstelling met onze hedendaagse maatschappij waar andere prioriteiten overheersen. Gelukkig blijft die cultuur uit het middel-eeuwse verleden nog velen inspireren. Zo ook dus de makers van deze cd.

Les Tisserands is de samenwerking van Amorroma, Zefiro Torna en Traces. Over de hedendaagse folk van Amorroma en de jazzfolk van Traces hebben we bij MMS al menigmaal onze bewondering geuit. Zefiro Torna zal misschien iets minder vertrouwd in de oren klinken. Dit Vlaams ensemble werd opgericht in 1996 en wordt gevormd door artiesten die in het verleden hun sporen ver-dienden bij o.a. het Huelgas Ensemble, Collegium Vocale, Capilla Flamenca en Het Muziek Lod. Al deze groepen en artiesten hebben vroeger reeds bewezen dat hun werk steeds een amalgaam vormt van verschillende stijlen uit zowel heden als verleden.

De (muziek)cultuur van 'les tisserands' (wevers) vertoont heel wat parallellen met die van de rondreizende troubadours die in diezelfde periode hun eigen repertoire opbouwden en tot ontplooiing lieten komen. In de verzameling van liederen op deze cd, waar zowel polyfonie en eenstemmige melodieën aan bod komen als uitbun-dige dansmuziek en meer hoofse liederen, wordt een subliem spel van contrasten uitgewerkt. Daarbij zijn er links die reiken van Occitanië tot Bulgarije en de Ierse sean-nos zangstijl. Van de middeleeuwse 'estampie' stijl tot 'contrapun-tische' uitwerkingen waarmee er aansluiting is bij de barok, je treft het hier eveneens allemaal aan. De muziek is gro-tendeels geschreven door Jowan Merckx terwijl de teksten ontleend werden aan dichters uit het betreffende tijdperk.

Is het klassiek? Is het folk? Is het jazz? Wat maakt het er toe. Dit is gewoon een prachtige kijk op ons eigen Europees verleden en dit met een hedendaagse blik. Er wordt dikwijls wild gedaan over de erfenis van de Afrikaanse griots (en soms weliswaar terecht) maar te dikwijls zijn we beschaamd om beter kennis te maken met onze eigen cultuurge-schiedenis.

Dit is een unieke kans. Eentje voor de eindejaarslijsten.

Henk - folkforum.nl

Het album van Les Tisserands wordt aangekondigd als een ontmoeting tussen folk, jazz en oude muziek. Maar de echo's uit barok en renaissance voeren in mijn beleving aanvankelijk de boventoon. Na talloze draaibeurten groeit mijn waardering voor de subtiele jazzy input, die echter best nadrukkelijker had gemogen. De diversiteit bevalt me. Het gaat van verstilde poëzie tot gedreven dans, naast onverwachte keltische harpklanken, stokoude liederen en zelfs een Mexicaanse zarabanda.

De Vlaamse folkmuzikant Jowan Merckx is de bezieler van Les Tisserands. Reeds lang sluimerende liefde voor oude muziek gekoppeld aan zijn fascinatie voor de middeleeuwse spirituele beweging van de Katharen hebben geleid tot dit project. Samen met enkele bevriende muzikanten stichtte Merckx een muziekgroep die hij doopte tot Les Tisserands (zoals de Katharen ook wel werden genoemd in Frankrijk).

In de 12de en 13de eeuw deden in Occitannië (Zuid-Frankrijk) de Katharen uit religieuze overwegingen onbaatzuchtig 'vrijwilligerswerk in de thuiszorg'. Ze predikten er soberheid, pluriformiteit en verdraagzaamheid en groeiden uit tot een echte 'tegenkerk'. Ze gingen openlijk in tegen het instituut van de Katholieke Kerk. Die ging slechts uit van de zondige mens, de katharen van de goede. Uiteindelijk roeiden de katholieken in samenwerking met de Franse overheid de katharen uit.

'Kathaarmuziek' bestaat niet, maar Jowan Merckx wilde in de muziek van zijn Tisserands de geest van het Katharisme laten doorklinken, iets van de filosofie van de Katharen, de zuiverheidsgedachte, de overgave het onbaatzuchtige. Een andere inspiratiebron vormen de toenmalige Occitaanse troubadours. Poëtische teksten van figuren als Marcabrun, Bernard de Ventadour en Raymond de Miravel leunen aan bij de ideeën en handelingen van de katharen en getuigen van een grote vrijheidsdrang. Hun muziek en teksten vond Merckx, geschreven in een nagenoeg onbekende muziektaal, terug in gespecialiseerde biebs.

Les Tisserands herbergt folkgroep Amorroma (waarin Merckx fluiten en doedelzak bespeelt), het oude muziekensemble Zefiro Torna en het jazz/wereldmuziek-duo Traces. In totaal acht muzikanten. Dat leidt tot samenspel op blokfluit, doedelzak, dwarsfluit, sopraansax, keltische harp, bouzouki, vedel, viola da gamba, luit, contrabas en zang. Samen met zangeres Els Van Laethem (Zefiro Torna) is Merckx verantwoordelijk voor het repertoire en de composities. In een kruisbestuiving met de andere muzikanten zijn de arrangementen vervolgens gegroeid.

Zoals het katharisme niet onderhevig was aan dogma's of wetten of leer, pakken Merckx cs de muziek ook vrij aan. En de dualiteit in de kathaarse doctrine, gebaseerd op de tegenstelling tussen goed en kwaad, leidt tot contrasten in de vorm van enerzijds fraaie verstilde solo's op bijvoorbeeld fluit in Sander en anderzijds minder hapklare brokken zoals springerige Bulgaarse toonaarden en ritmes in L'uelh del vesent (het Occitaanse Katharisme zou zijn oorsprong hebben in oost-Europese regio's als Bulgarije, Griekenland, Klein-0Azië, Dalmatië en Bosnië).

Het album grossiert in mooie melodieën. Al meteen hoor je een schitterende ingetogen pavane op sopraansax. Ook de doedelzakmelodie Scoone figure mag er zijn en de keltische harpsolo in Pu Amor, maar de mooiste vind ik die van Tant ai mon còr, met verheven zang van sopraan Els Van Laethem (ook Huelgas Ensemble) en een kippenvel-intermezzo op doedelzak en luit.

Zonder authentiek middeleeuws te willen klinken gebruken Les Tisserands dankbaar de klankkleur uit die tijd. Het sterkst wordt de muziek deze tijd ingetrokken door het dynamische aardse jazzy spel van contrabassist Vincent Noiret (ook Tangram, Tricycle, Luc Pilartz Ensemble, Ialma, Amorroma, Panta Rhei, Photis Ionatos). Dat leidt bijvoorbeeld tot het onstuimigste nummer van dit album: Colèra ò pietat - l'indivisible, een lange bourrée bandbreed met een Djal-allure gebracht, compleet met jazzy fluit.

Waar de jazzy component niet of minder prominent aanwezig is, klinkt het kamermuziekachtige samenspel wat zoetgevooisd, zoals het klassiekerige Arbor sai d'amor en het barokkige Lo present etèrn. De toevoeging van sax aan blokfluiten, harp, viola da gamba en luit, geeft jammergenoeg niet dat rauwe accent dat je van een sax zou kunnen verwachten. De toon die Philippe Laloy (o.a. ook Tangram, Tricycle, Panta Rhei) aan zijn sopraansax ontlokt past bij oude muziek, is ongemeen fraai lyrisch, zo'n beetje als een hobo. Maar hij zou - zonder meteen te moeten juichen, spetteren of scheuren - ook eens wat gepeperder uit mogen pakken. Zoals bijvoorbeeld Jan Garbarek in zijn bewerking van Noorse middeleeuwse muziek, samen met zangeres Agnes Buen Garnas op het album Rosenfole.

Merckx cs hebben een geheel eigen weg gekozen. Uitersten als jazz en oude muziek hebben ze in inventieve arrangementen bijzonder knap bij elkaar gebracht. De Occitaanse muziek wordt verpakt in prachtige klankleuren. Of het ook maar enigszins de authentieke muziek van Katharen benadert, zullen we nooit weten. Zoals dat bijvoorbeeld ook geldt voor de spannender eigentijdsere invulling die ik ken van bijvoorbeeld het album Ié van Rosina de Pèira & Martina. Maar uit de overlevering is wel iets meer bekend van de troubadourmuziek. Om het in de geest van de Katharen te houden koos Les Tisserands voor een 'gepolijste' aanpak. In die zin begrijp ik de keuze voor de klassiek geschoolde stem. Maar voor mij had het vocaal iets meer rudimentair mogen klinken, zoals de interpretaties van bekende vertolkers van het Occitaanse troubadourlied als Marilis Orionaa of Jan-Màri Carlòtti.

Syncoop Nieuws nr. 56, December 2006

Een zeer bijzonder project van drie groepen. Amorrama speelt traditionele muziek op fluit, doedelzak, harp en bouzouki, Zefiro Torna is een oud muziekensemble met zang, vedel, viola da gamba en luiten en het duo Traces speelt geïmproviseerde muziek met sopraansaxofoon en contrabas. Op deze cd brengen ze muziek in de geest van de Katharen. Het Katharisme, waar ons woord ketters van afstamt, was in de Middeleeuwen een spirituele beweging in Europa, die zwaar werd vervolgd door de officiële kerk en haar einde vond in de Pyreneeën. Het Katharisme bloeide vooral in Occitanië, de Franse streek waar ook het troubadourrepertoire tot ontwikkeling kwam.

De cd bevat middeleeuwse teksten en melodieën, maar ook nieuw geschreven stukken die wel herinneren aan vroegere muziekstijlen. Spirituele liederen, hoofse liefde, Keltische harpmuziek, dansmelodieën en lamentaties (klaagliederen) wisselen elkaar in een soort natuurlijke harmonie af. De combinatie van de musici met zeer verschillende muzikale achtergrond is echt een meerwaarde. Voor de liefhebbers van oude muziek die niet alles bij het oude willen laten. Ook als de spirituele kant je niets zegt zijn de liederen prachtig.

Concertverslagen, Les Tisserands - 12/10/06 - HA'ndelsbeurs, Gent, (AL)

Een laat verslag maar het was nu eenmaal één van beste landelijke concerten van het afgelopen jaar: het project rond de katharen en de bijbehorende troubadours Les Tisserands in de HA'ndelsbeurs te Gent. We hebben niks tegen fusion of cross-over, maar nogal veel van die combinaties offeren te veel op van de eigenheid en brengen een onnatuurlijke synthese, een 'cross breed' die tot mislukken/uitsterven gedoemd is. Niet zo bij Les Tisserands, een lang voorbereid en daarom goed doordacht en uitgewerkt samengaan van (onder anderen) folk (Amorroma), jazz (Traces) en oude muziek (Zefiro Torna), topformaties in hun genre.

De goed uitgekiende groepsnaam verwijst niet alleen naar een belangrijke bedrijvigheid van een groot deel der katharen in de 12e en 13e eeuw maar ook naar het zorgvuldig ineenweven van de diverse componenten. We waren al overstag gegaan voor de cd (op Home Records - Lees ook de enthousiaste bespreking van ons aller GTB). U hoort hem echt te hebben want Les Tisserands is één van de fraaiste platen in 2006 voortgebracht. Het concert was helemaal het einde. We hopen vurig dat deze wellicht vrij dure productie (8 professionele uitvoerenden) opgepikt wordt door de CC's die beslist voldoende geld moeten kunnen steken in dit unieke, wellicht eenmalige project.

Jowan Merckx (fluiten en doedelzak bij Amorroma) raakte jaren geleden, na een verblijf in Zuid-Frankrijk, gefascineerd door de katharen en hun heel aparte en verfrissende levensfilosofie. De kerk kon dit 'gevaar' (de katharen vormden een spirituele beweging die dogma's afzwoer en zich wijdde aan soberheid en 'noblesse de coeur') wel 'bezweren' (de inquisitie lokte hen in de val in Montségur) maar hun idealen blijken van alle tijden, en dus onuitroeibaar. Dat is ook de reden waarom de groepsleden vinden dat ze bvb. de acht eeuwen oude teksten van Peirol, Raimon de Miraval en Bernard de Ventadorn ('De Lou Reed van zijn tijd' stelde Jurgen De Bruyn) van nieuwe melodieën mogen voorzien, zolang de geest van de katharen er maar door waart.

Merckx en geschoolde zangeres Els Van Laethem van Zefiro Torna zorgden voor heerlijke composities. De rest is een respectvol, intelligent en uiterst esthetisch samengaan van stem (Els), Keltische harp (Rheidun Schlesinger), bouzouki (Bert Van Reeth), doedelzak, fluiten en gaita (Jowan), luit (Jurgen), soprano (Philippe Laloy), contrabas (Vincent Noiret), fluiten, vedel en viola da gamba (Liam Fennelly), niet de eerste de besten dus!

Als we dit schrijven luisteren we overigens weer in volle verrukking naar Les Tisserands! Ook het gesprek 'op de divan' achteraf mocht er zijn: interpellant Jan Hautekiet loodste zijn gesprekspartners Jowan, Vincent (bassist van zowel Amorroma als Traces) en Jurgen (Zefiro Torna) doelgericht en met engelengeduld naar al de aspecten waar hij en wij wel wat meer wilden over weten. Organisatoren, rep u: dit is in zijn competentie, enthousiasme en gedrevenheid verdorie méér rock-'n-roll dan die horden vermoeiende bands die hele Sportpaleizen gevuld krijgen! (AL)

Centre Presse du Dimanche - 03.12.2006

De la musique à écouter par la racine

Voici donc de la musique traditionnelle, venue du fin fond des régions, des mélodies cathares dénichées dans les Flandres (eh oui), mais le tout joué aujourd'hui. Avec un modernisme qui nous permet mieux, justement, d'échapper au folklore.

Direction maintenant la très occitane Flandres, ou la très flamande Occitanie, comme vous voudrez. En musique, tout est possible.

Du baroque dans le trad, des textes cathares, et se mettre à trois groupes pour faire un disque. Musique ancienne avec Zefiro Torna, trad' avec Amorroma, et world jazz avec Traces, et ça donne des chants rossignols, des atmosphères médiévales minimalistes, de gracieuses mélodies dédiées à l'amour courtois avec un sax qui s'échappe (ne faites pas déraper votre langue).

Un poème musical dédié aux Cathares, à leurs textes et à leur liberté supposée ... du moins jusqu'à Montségur.

Un livret dans le disque vous expliquera tout ça mieux que moi, je n'en retiens qu'une flûte isolée, qui siffle sa complainte quelques minutes. Avant, il y avait un chant de donzelle, après une menue mélodie qui me fait dire menuet. Subtil et gracieux, et alors là, on est vraiment plongé dans les tréfonds des XIIe et XIIIe siècles.

Et on finit par se dire, à l'écoute de la musique, que peut-être ces Cathares étaient vraiment des mecs cools.

Monsieur l'Ouïe

Progzelyte - musiczine.net

Les Cathares, religieux aux principes élevés et à la spiritualité radicale, prospérèrent pendant les onzième et douzième siècles, notamment dans le sud de la France, et furent persécutés et anéantis lors d'une croisade orchestrée par l'église catholique associée au pouvoir. Comme leurs idées étaient en vogue parmi les marchands d'étoffe, ils reçurent le sobriquet de 'tisserands'.

C'est à eux que ce CD rend hommage. Des musiciens issus de trois formations (Amorroma, Traces, Zefiro Torna) se sont associés à ce projet. Les textes sont de quelques troubadours d'époque. La musique, regroupant une majorité de créations originales, respecte scrupuleusement les musiques anciennes et traditionnelles, qu'elle célèbre aux sons d'instruments acoustiques (flûtes, cornemuse, harpe celtique, bouzouki, vielle, luth, etc.). Elle puise sa variété dans l'étendue géographique de son inspiration. A peine ose-t-elle très rarement une concession à la modernité via une légère coloration jazz.

Souvent dépouillée et mélancolique, cette oeuvre bien documentée fait place à quelques bourrées à la vocation plus festive. Si vous êtes adepte de ce genre d'approche musicale, le résultat est ici hautement digne d'intérêt.

Ton Maas

This musical ode to the spiritual movement of the Cathars - whose aversion to Christian dogma ultimately led to their extinction - is a breathtaking trip through time, brilliantly exemplified by the way the first piece seamlessly glides from folk into jazz and then into the typical flavours of the Renaissance. Philippe Laloy's soprano saxophone weaves through the shifting musical landscape.

Ton Maas

Een muzikale ode aan de spirituele beweging van de Katharen, wier aversie jegens dogma's hen uiteindelijk de kop kostte. Alleen al de wijze waarop het eerste stuk naadloos overvloeit van folk in jazz en daarna in typische renaissancemuziek, waarbij de sopraansax van Philippe Laloy zich lyrisch door de verschuivende klanktaferelen slingert en telkens andere beelden oproept, maakt deze cd tot een adembenemende reis door de tijd.

Mieke Evenepoel, Goe Vollek

Het historisch muziekensemble Zefiro Torna wil het culturele erfgoed op een unieke wijze terug tot leven wekken met zang en muziek. Traces haalt de inspiratie uit traditionele muziek maar stopt het geheel in een jazzjasje. Een combinatie van deze klasbakken, aangevuld met de al even puike folkgroep Amorroma, kan niet anders dan vuurwerk geven. Het resultaat van deze ontmoeting is een project rond het begrip katharen.

Verschillende teksten van oude schrijvers als Bernard de Ventadour leunen aan bij het gedachtegoed van deze tisserands van de 12de en 13de eeuw: eenvoud en vrijheid zonder dogma's. Ook de melodieën roepen een sfeer van lang geleden op maar klinken toch heerlijk fris en eigentijds. Doedelzak, sopraansax, viola da gamba, bouzouki en harp geven zonder moeite de muziekale fakkel aan elkaar door. Jowan Merckx (fluiten, doedelzak) en Els Van Laethem (zang) zorgden voor de composities die uitgevoerd worden op een moeilijk te evenaren niveau. Meteen met het eerste nummer, Arbor Vitae, wordt de toon gezet voor de hele cd: traditioneel, klassiek en jazz vloeien naadloos in elkaar over.

Het fascinerende is dat alles van zo'n hoge kwaliteit is en toch zo eenvoudig klinkt. Dat dit achtkoppige gezelschap nog niet eerder aan de slag ging, kan alleen maar zonde genoemd worden. Deze plaat boeit van begin tot einde en had gerust nog langer mogen duren. Even weg zijn van deze wereld en je in een ander tijdperk wanen. Kortom, Les Tisserands is meer dan de moeite waard.

Michiel van Harten, new folk sounds 108

Les Tisserands is een gezamenlijk van drie Belgishe muziekformaties: de folkgroep Amorroma, het oude muziek trio Zefiro Torna en het jazzduo Traces. De plaat is geïnspireerd door het Katharisme, een religieuze stroming uit de vroege middeleeuwen.

Met een mengeling van middeleeuwse teksten en melodieën, en door Jowan Merckx (van Amorroma) en Els van Laethem (Zefiro Torna) geschreven materiaal ademt de plaat niet alleen de sfeer van de middeleeuwen, maar ook van barok en diverse tradities. Daaarbij veel Oost-Europese invloeden, omdat het Katharisme daar zijn oorsprong zou hebben. De plaat ademt op het eerste gehoor de sfeer van oud klassiek, maar is heel gevarieerd, met bijvoorbeeld ook een rol voor een sopraansax. Een instrumentale pavane wordt afgewisseld met meerdere troubadoursballades, met de geweldige klassiek geschoolde stem van Els van Laethem. En verder Keltische harpmuziek en enkele dansmelodieën.

Aan de arrangementen is erg veel aandacht besteed, ze zijn gevarieerd en levendig. Dan weer complex, dan weer invoudig. Wat donkerder en scherper tegenover wat zachter en gevoeliger. Op deze wijze wordt aangesloten bij de Kathaarse "duale" kijk op het leven. Door de heldere productie waarbij ook details goed naar voren komen kan daar optimaal van genoten worden. Zo ontstaat een meeslepend en geïnspireerd geheel.

Céline Ferru - Le Joueur de Luth, déc.2007

Enregistrement nous venant tout droit de Belgique, « Les Tisserands », ou comment trois ensembles divers se mêlent intimement pour nous offrir une musique complètement inédite à nos oreilles... En effet, ce magnifique enregistrement est le fruit d'une étroite collaboration entre le groupe de musique traditionnelle « Amorroma », l'ensemble de musique ancienne « Zefiro Torna » et le saxophoniste soprano Philippe Laloy.

Les Tisserands, c'était un des noms que l'on donnait aux Cathares en France, en Occitanie, aux 12ème et 13ème siècles, car ils furent très présents dans le milieu du tissage. Ce mouvement spirituel qui s'est développé dans toute l'Europe est la source d'inspiration des musiques que l'on nous propose ici. Ni musique ancienne, ni musique traditionnelle, ni musique contemporaine, ni jazz mais tout cela à la fois. Les compositions sont principalement signées par Jowan Merckx (le flûtiste et joueur de cornemuse) et Els Van Laethem (chanteuse) ; les textes sont des poèmes de Bernard de Ventadour, Peirol, Raimon de Miraval ou encore Riquier, célèbres troubadours qui ont adhéré à la pensée cathare. Tour à tour médiéval, Renaissance, baroque ou plus traditionnel, mais toujours ancré dans le présent, le style d'écriture est parfaitement maîtrisé et assumé.

Le voyage commence par « La Cara Original », pavane instrumentale où vont se succéder et se mêler tour à tour au moyen de beaux contrechants, saxophone, viole et cornemuse, le tout soutenu par un continuo de luth, harpe , bouzouki et contrebasse. Par leurs ornementations volubiles, l'utilisation de bourdons, voire même de la technique du hoquet si chère à Guillaume de Machaut, les pièces « Si be'm sui luènh, En joi que demora » ou encore « Entre dos volers » nous emmènent directement au Moyen-âge. En outre « Lo present etèrn » est beaucoup plus baroque par son harmonie. « L'illusion demascada » (riche en cordes pincées) rappelle quant à elle le rythme de Scottish... « Tant ai mon cor » est une sorte de complainte chantée, belle à pleurer (le texte de Bernard de Ventadour est magnifique).

Malgré la diversité d'écritures et de styles, ce disque est extrêmement homogène grâce à sa couleur instrumentale : le mélange instruments anciens, traditionnels et le saxophone n'est justement pas en opposition mais forme une très belle pâte, très personnelle. La voix de Els Van Laethem, la chanteuse est très belle, pure, profonde et chaleureuse à la fois.

« Les Tisserands » est un enregistrement à écouter absolument - musique qui nous entraîne au plus profond de nos racines et qui nous ordonne en même temps de nous tenir droits

Chris Nickson - Sing Out, vol.52/4

Les Tisserands as such don't exist. It's an amalgamation of three groups, jazzers Trace and traditionalists Amorroma along with ancient music ensemble Zefiro Torna, coming together to play music written by Amorroma frontman Jowan Merckx and inspired by the mysterious religious sect, the Cathars.

There's plenty of interest here, even if it's far from traditional, but bringing in harp, gaita (bagpîpe), lutes and more certainly adds a medieval gloss, although thankfully the soprano saxophone (all too often an annoying instrument) is used sparingly and tastefully. The Cathars aren't the most widely known sect, and a little more background beyond the few lines in the notes would have been useful to place everything in context. Delightful as the melodies and arrangements are, it's when singer Els Van Laethem enters the picture that things really come alive; her gentle voice brings an extra dimension to the sound, a grace and delicacy that's often missing elsewhere.

It's certainly a disc that needs to be heard several times in order to spin out its details and present its charms in full, a work of scholarship and imagination.

Antoine Legat

Een laat verslag maar het was nu eenmaal één van beste landelijke concerten van het afgelopen jaar: het project rond de katharen en de bijbehorende troubadours Les Tisserands in de HA'ndelsbeurs te Gent (do 12/10) We hebben niks tegen fusion of crossover, maar nogal veel van die combinaties offeren te veel op van de eigenheid en komen uit op een onnatuurlijke synthese, een cross breed die tot mislukken/uitsterven gedoemd is. Niet zo bij Les Tisserands, een lang voorbereid en daarom goed doordacht en uitgewerkt samengaan van (onder anderen) folk (Amorroma), jazz (Traces) en oude muziek (Zefiro Torna), topformaties in hun genre. De goed uitgekiende groepsnaam verwijst niet alleen naar een belangrijke bedrijvigheid van een groot deel der katharen in de 12e en 13e eeuw maar ook naar het zorgvuldig ineenweven van de diverse componenten. We waren al overstag gegaan voor de cd (op Home Records – Lees ook de enthousiaste bespreking van ons aller GTB) U hoort hem echt te hebben want Les Tisserands is één van de fraaiste platen in 2006 voortgebracht. Het concert was helemaal het einde. We hopen vurig dat deze wellicht vrij dure productie (8 professionele uitvoerenden) opgepikt wordt door de CC's die beslist voldoende geld moeten kunnen steken in dit unieke, wellicht eenmalige project. Jowan Merckx (fluiten en doedelzak bij Amorroma) raakte jaren geleden, na een verblijf in Zuid-Frankrijk, gefascineerd door de katharen en hun heel aparte en verfrissende levensfilosofie. De kerk kon dit ,,gevaar'' (de katharen vormden een spirituele beweging die dogma's afzwoer en zich wijdde aan soberheid en noblesse de coeur) wel ,,bezweren'' (de inquisitie lokte hen in de val in Montségur) maar hun idealen blijken van alle tijden, en dus onuitroeibaar. Dat is ook de reden waarom de groepsleden vinden dat ze bvb. de acht eeuwen oude teksten van Peirol, Raimon de Miraval en Bernard de Ventadorn (,,De Lou Reed van zijn tijd'' stelde Jurgen De Bruyn) van nieuwe melodieën mogen voorzien, zolang de geest van de katharen er maar door waart. Merckx en geschoolde zangeres Els Van Laethem van Zefiro Torna zorgden voor heerlijke composities. De rest is een respectvol, intelligent en uiterst esthetisch samengaan van stem (Els), Keltische harp (Rheidun Schlesinger), bouzouki (Bert Van Reeth), doedelzak, fluiten en gaita (Jowan), luit (Jurgen), soprano (Philippe Laloy), contrabas (Vincent Noiret), fluiten, vedel en viola da gamba (Liam Fennelly), niet de eerste de besten dus! Als we dit schrijven luisteren we overigens weer in volle verrukking naar Les Tisserands! Ook het gesprek ,,op de divan'' achteraf mocht er zijn: interpellant Jan Hautekiet loodste zijn gesprekspartners Jowan, Vincent (bassist van zowel Amorroma als Traces) en Jurgen (Zefiro Torna) doelgericht en met engelengeduld naar al de aspecten waar hij en wij wel wat meer wilden over weten. Organisatoren, rep u: dit is in zijn competentie, enthousiasme en gedrevenheid verdorie méér rock 'n roll dan die horden vermoeiende bands die hele Sportpaleizen gevuld krijgen!